4 Mart 2024

icraguncesi.com

İcra Hukukuna dair HERŞEY….

KAMULAŞTIRMASIZ EL ATMADAN KAYNAKLI ALACAKLAR KESİNLEŞMEDEN İCRA TAKİBİNE KONULAMAZ

7176 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle 04/11/1983 tarih ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa eklenen Geçici 14. maddesinde; “Kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 04/11/1983 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiilî el konulması veya hukuki el atılması sebebiyle mülkiyet hakkından doğan taleplere dair bedel ve tazminata ilişkin davalarda verilen mahkeme kararları kesinleşmedikçe icraya konulamaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, kesinleşmemiş mahkeme kararlarına dayanılarak başlatılan icra takipleri kesinleşmiş mahkeme kararı ibraz edilinceye kadar durdurulur. Aynı Kanunun 22/1-b maddesi gereğince Kanun yayımı tarihinde, yürürlüğe girer” düzenlemesinin yer aldığı, Kanunun yayım tarihinin (yürürlük tarihinin) 12.06.2019 olduğu, istinaf incelemesi sonrası Kanun değişikliğinin yapıldığı ve yürürlüğe girdiği görülmüştür.

12. Hukuk Dairesi         2019/8124 E.  ,  2020/5616 K.

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki taraflarca istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
Alacaklı tarafından başlatılan kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminata ilişkin ilamlı icra takibinde, borçlunun icra mahkemesine başvurusunda, teminat mektubu sunularak tehiri icra kararı alındığını, dayanak ilamın istinaf incelemesi üzerine kaldırılmasına hükmedildiğini, takibin devam edemeyeceğini ancak alacaklı tarafından teminat mektubunu bozdurmaya yönelik girişimlerde bulunulduğunu, dosya borcunu ödemek zorunda kaldığını, takibin durması gerektiğini ileri sürerek icra müdürlüğü kararının iptalini ve cebri icra tehdidi altında ödemek zorunda kaldığı bedelin iadesine karar verilmesini talep etttiği, ilk derece mahkemesince; icra memur işleminin kamulaştırmasız el atma bedeli yönünden usul ve yasaya uygun olduğundan şikayetin reddine, kamulaştırmasız el atma bedeli dışındaki diğer alacak kalemleri yönünden şikayetin kabulüne, teminatın paraya çevrilmesi işleminin iptaline karar verildiği, tarafların istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; alacaklının istinaf başvurusunun reddine, borçlunun istinaf başvurusu yönünden; ilk derece mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ile şikayetin kısmen kabulüne, icra müdürlüğü kararının ve teminat mektubunun paraya çevrilmesi işleminin iptaline, paranın ve faizinin iadesi talebinin bu aşamada reddine karar verildiği görülmektedir.
7176 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle 04/11/1983 tarih ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa eklenen Geçici 14. maddesinde; “Kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 04/11/1983 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiilî el konulması veya hukuki el atılması sebebiyle mülkiyet hakkından doğan taleplere dair bedel ve tazminata ilişkin davalarda verilen mahkeme kararları kesinleşmedikçe icraya konulamaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, kesinleşmemiş mahkeme kararlarına dayanılarak başlatılan icra takipleri kesinleşmiş mahkeme kararı ibraz edilinceye kadar durdurulur. Aynı Kanunun 22/1-b maddesi gereğince Kanun yayımı tarihinde, yürürlüğe girer” düzenlemesinin yer aldığı, Kanunun yayım tarihinin (yürürlük tarihinin) 12.06.2019 olduğu, istinaf incelemesi sonrası Kanun değişikliğinin yapıldığı ve yürürlüğe girdiği görülmüştür.
Somut olayda; takip dayanağı Karataş Asliye Hukuk Mahkemesinin 06.04.2017 tarih, 2014/280 E. – 2017/100 K. sayılı ilamının … Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 18/01/2018 tarih, 2017/742 E. 2018/79 K. sayılı ilamıyla kaldırılmasına karar verildiği, ilamın kesinleşmeden takibe konulduğu sabit olup, temyiz inceleme tarihi itibariyle de henüz kesinleşmiş bir karar olmadığı Uyap sisteminden yapılan incelemede anlaşılmış olmakla, 7176 sayılı Kanun’un 21. maddesi gereğince; anılan Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce, kesinleşmemiş mahkeme kararlarına dayanılarak başlatılan icra takiplerinin kesinleşmiş mahkeme kararı icra dosyasına ibraz edilinceye kadar durdurulmasına karar verilmesi gerekeceğinden, yazılı gerekçe ile hüküm tesisi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.
SONUÇ : Borçlunun temyiz isteminin kısmen kabulü ile; … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 02.04.2019 tarih ve 2018/1721 E. – 2019/524 K. sayılı kararının yukarıda yazılı nedenlerle, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/2. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre alacaklının temyiz ve borçlunun sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25/06/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.